Primavera P6'da kısıt türleri: ne zaman hangisi kullanılır

Kısıt neyi çözer, neyi bozar?

Ağ mantığı aktivitelerin sırasını belirler ama dış dünyadaki tarihleri bilmez. Malzeme belli bir günden önce gelmeyecekse, ruhsat belli bir tarihte çıkacaksa ya da sözleşme ara teslimi sabitse, bu tarihleri programa kısıt olarak yazarsınız. Kısıt, aktiviteye mantığın dışından bir tarih dayatır.

Oracle kısıtları sert ve yumuşak olarak sınıflar. Sert kısıt aktivitelerin kaydırılmasını engeller; yumuşak kısıt kaydırılmasını engellemez ama bolluğu bozabilir. Sert kısıtlar Mandatory Start ve Mandatory Finish'tir. Yumuşak kısıtlar Start On, Start On or Before, Start On or After, Finish On, Finish On or Before ve Finish On or After'dır. As Late As Possible ise ayrı bir kısıt olarak listelenir.

Tuzak şudur: kısıt programı "doğru tarihe" getirir ama hesaplanan tarihi mantıktan değil kısıttan alır. Çok sayıda kısıtlı bir programda kritik yol kısıtlar tarafından çizilir ve değişiklik etkisini tahmin etmek zorlaşır. Bu yüzden kısıt, mantıkla ifade edilemeyen dış tarihler için saklanır.

Yumuşak kısıtlar: tarihi sınırlamak

Start On or After, aktivitenin en erken ne zaman başlayabileceğini sınırlar. Oracle'a göre bu kısıt yalnız erken tarihleri etkiler ve ileri geçişte hesaplanan erken başlangıç kısıt tarihinden önceyse devreye girer. Mantık başlangıcı daha da geriye atabilir, kısıt bunu engellemez. Malzemenin sahaya ulaşabileceği ilk gün ya da izin tarihi bu kısıtla yazılır.

Start On or Before başlama tarihine üst sınır getirir. Yalnız geç tarihleri etkiler, geri geçişte hesaplanan geç başlangıç kısıttan sonraysa uygulanır ve toplam bolluğu azaltabilir. Finish On or Before aynı mantıkla geç bitişi sınırlar; aktivitenin geç bitişinin dayatılan tarihten sonra olmamasını sağlar. Sözleşme ara teslimleri tipik kullanım alanıdır.

Finish On or After, aktivitenin bitişinin belirtilen tarihten önce programlanmamasını sağlar. Oracle bu kısıtın bolluğu azaltarak paralel aktiviteleri koordine ettiğini söyler ve genellikle bir sonraki faza geçmeden önce bitmesi gereken az öncüllü aktivitelere uygulandığını belirtir.

Start On ve Finish On kısıtları tarihi sabitler. Start On, erken başlangıcı geciktirebilir ya da geç başlangıcı öne çekerek dayatılan tarihi sağlar. Mandatory Start'ın aksine ağ mantığını korur; mantığın izin vermediği tarihi dayatmaz.

Sert kısıtlar: Mandatory Start ve Mandatory Finish

Mandatory Start aktivitenin erken ve geç başlangıcını belirtilen tarihe eşitler. Oracle'ın ifadesiyle zorunlu erken başlangıç, ağ mantığı üzerindeki etkisine bakılmaksızın kullanılır. Bu, aktiviteye giden aktivitelerin geç tarihlerini ve aktiviteden çıkan aktivitelerin erken tarihlerini etkileyebilir. Mandatory Finish aynı şeyi bitiş için yapar.

Sert kısıt mantıkla çelişen tarih dayatabildiği için programı yalan söyletebilir. Öncülünüz sonradan kayarsa mandatory kısıtlı aktivite yerinde kalır ve mantık bağı artık "gerçeği" göstermez. Ayrıca kısıt tarihi takvimin çalışılmayan zamanına düşerse erken ve geç tarihler eşit olmaz: erken tarih ileri, geç tarih geriye (daha erkene) çekilir ve bu programda negatif bolluk yaratabilir.

Bu yüzden pratik kural şudur: sert kısıt yalnız mantıkla ifade edilemeyen ve değişmeyecek bir dış tarihe konur; her kullanımı bir gerekçeyle belgelenir. Çoğu "şu tarihte bitmeli" ihtiyacı için Finish On or Before yeterlidir ve mantığı ezmez.

As Late As Possible: bolluğu kullanmak

As Late As Possible kısıtı, pozitif bolluğu olan bir aktivitenin ardıllarını geciktirmeden olabildiğince geç başlamasına izin verir. Oracle'a göre bu kısıt erken tarihleri ardıllara dokunmadan mümkün olduğunca geç yapar.

Gündelik kullanımda şu durumlarda işe yarar. Malzeme tesliminin işe çok önce gelip sahada bekletilmesini istemediğinizde aktiviteyi mümkün olduğunca geç tarihe çekersiniz. Ayrıca yoğun kaynak dönemlerinde esnek bir aktiviteyi bolluğunun sonuna yaslamak için kullanılabilir.

Bedeli, bolluğun tükenmesidir. Aktivite bolluğunu kullandığı için kritik yola yaklaşır; küçük bir kayma bile artık bitişi etkiler. Bu yüzden kısıtı bilinçli seçin ve etkilenen aktivitelerin bolluğunu sonradan kontrol edin.

Kısıt nasıl atanır?

Projects, Activities sayfasında aktiviteyi seçin, Activity Details'te Status sekmesini açın. Primary alanından bir kısıt türü seçin, Date alanının takvim simgesinden tarihi belirleyin. Gerekirse Secondary alanından ikinci bir kısıt seçip onun tarihini girin. Secondary listesi Primary seçimine göre süzülür.

İkincil kısıt, çift yönlü sınır gerektiğinde işe yarar: örneğin bir aktivitenin hem belirli tarihten önce başlayamaması hem de belirli tarihten sonra bitememesi gereken durumda birincil ve ikincil kısıt birlikte yazılır. Uygun kombinasyonları liste kendiliğinden sınırlar, bu yüzden listede göremediğiniz bir türü zorlamayın.

Unutmayın: Level of Effort ve WBS Summary aktivitelere kısıt atanamaz. Bu tür aktivitelerin tarihleri bağlı oldukları aktivitelerden gelir. Dış tarih bunlarda gerekiyorsa kısıtı alttaki ya da bağlı gerçek aktiviteye koyun.

Sık yapılan hatalar ve doğrusu

En sık hata, kısıtı mantık yerine kullanmaktır. Öncül bağlamak yerine aktiviteye tarih yazmak programı hızlı doldurur ama ilk değişiklikte bozar. Doğrusu, sırayı ilişkilerle kurmak ve kısıtı yalnız dış tarihler için saklamaktır.

İkinci hata, her gecikmeyi Mandatory Finish ile "kapatmaktır". Bitiş tarihi sabit göründüğü için gecikme raporlardan kaybolur. Doğrusu, Finish On or Before kullanıp negatif bolluğu görünür bırakmaktır.

Üçüncü hata, kısıtların belgelenmemesidir. Kimin neden koyduğu bilinmeyen kısıtlar sonraki planlamacıyı şaşırtır. Doğrusu, her kısıt için kısa bir gerekçe yazmak ve dönemsel olarak kısıtlı aktiviteleri taramaktır.

Bu beceriyi Mindset programlarında nerede çalışırsınız

Kısıt kullanımı, kritik yol analizi ve bolluk yorumuyla birlikte öğrenilir. Primavera P6 ile Proje Yönetimi Eğitimi zaman çizelgesi ve kritik yol analizi modülünü içerir. Kısıtların bolluğa etkisini bu modülün bağlamında, kendi planınız üzerinde denersiniz.

Bu, özellikle sözleşmesel tarihlerle çalışan planlama mühendisleri için önemlidir: hangi tarihin kısıt, hangisinin mantık olduğunu ayırmak, programın savunulabilirliğini belirler.