BCF: BIM modelindeki sorunu yazılımlar arasında taşıyan format
BCF'in bir model sorununu hangi parçalarla anlattığını, kameradan yoruma kadar neleri taşıdığını, dosya ve API biçimi arasındaki farkı ve bir çakışma sonrası iş akışında nerede devreye girdiğini öğrenirsiniz.
Bir bakışta
- BCF, BIM yazılımları arasında sorun iletmek için kullanılan açık bir formattır. buildingSMART tarafından geliştirilir; modelin kendisini değil, model hakkındaki konuşmayı taşır.
- Temel birim konudur. Bir konu, tasarımdaki bir sorunu anlatır ve yorumlar, görünümler ve ek bilgilerle ilerler.
- Görünüm, sorunu aynı açıdan görmeyi sağlar. Kamera konumu, seçili ve gizli bileşenler, renkler ve kesit düzlemleri görünümde saklanır.
- Dosya biçimi ve API biçimi ayrıdır. BCF dosyası bir paketi yazılımlar arasında taşır; API biçimi ise ortak bir sunucuyla canlı bağlantı kurar.
BCF nedir?
BCF (BIM Collaboration Format), BIM projelerinde model sorunlarını farklı yazılımlar arasında iletmek için kullanılan açık formattır. Çakışma, eksik bilgi, tasarım hatası ya da koordinasyon notu gibi bir sorunu, modelin kendisini taşımadan, sorunun ne olduğunu ve modelde nerede olduğunu anlatarak aktarır.
Buradaki fikir, e-posta ve ekran görüntüsü trafiğinin yerine ortak bir kayıt koymaktır. Mimar, statik mühendisi ve MEP mühendisi farklı yazılımlar kullansa da aynı konuyu açabilir, yorum yazabilir, sorunun modeldeki yerini kendi yazılımında görebilir. Format, buildingSMART'ın açık standartlar çalışmasının bir parçasıdır ve BIM'de açık veri alışverişi yaklaşımıyla birlikte anılır.
Bir konunun içinde ne var?
BCF'in temel birimi konudur. Her konunun benzersiz bir kimliği, türü ve durumu vardır; tür ve durum listeleri proje için tanımlanır. Konuya isteğe bağlı olarak öncelik, etiketler, bitiş tarihi, atanan kişi ve aşama gibi bilgiler eklenebilir.
Konu, tartışmayı da taşır. Yorumlar, tarafların konu hakkındaki yazışmasını kaydeder; her yorumun yazarı ve tarihi bulunur ve bir görünümle ilişkilendirilebilir. Konu ayrıca ilgili belgelere, ilgili başka konulara ve sorunun hangi model dosyasıyla ilişkili olduğuna dair üst bilgiye referans verebilir. Model dosyası genellikle bir IFC dosyasıdır; yazılımlar arasında dosya kimliği olmadığı için eşleştirme bazen kullanıcıdan istenir.
Görünüm: sorunu aynı açıdan görmek
BCF'in en kullanışlı yanı görünümlerdir. Görünüm, sorunun modelde nasıl görüntüleneceğini saklar: kamera konumu ve yönü (dik ya da perspektif), seçili bileşenler, hangi bileşenlerin görünür ya da gizli olduğu, bileşen renkleri ve kesit düzlemleri. Bir görünüm değiştirilmez; yeni yorum başka bir görüntü gerektiriyorsa yeni görünüm eklenir. Konuya bir anlık görüntü de eklenebilir.
Bu sayede sorunu bildiren kişi, alıcıya modelin nerede ve hangi açıdan bakılacağını doğrudan gösterir. Alıcı, kendi yazılımında görünümü açtığında aynı bileşenleri ve açıyı bulur. Format, birkaç bileşeni seçmek, gizlemek ya da renklendirmek için tasarlanmıştır; çok büyük bileşen listeleri performansı düşürdüğü için kullanıcı uyarılır.
Dosya ve API: iki biçim
BCF iki farklı biçimde kullanılır. Dosya tabanlı biçim (BCF-XML), her konunun ayrı bir klasörde durduğu sıkıştırılmış bir paketten oluşur; bu paket bir yazılımdan dışa aktarılıp başkasında içe aktarılır. Klasörün içinde konunun işaretleme dosyası, görünüm dosyaları ve anlık görüntüler bulunur. Her konu klasörünün adı, konunun benzersiz kimliğidir.
API tabanlı biçim (BCF-API) ise yazılımların ortak bir sunucuya bağlanıp konuları okumasını ve güncellemesini sağlar; dosya taşıma gerekmez, herkes aynı güncel kayda bakar. Küçük ekipler dosya paylaşımıyla başlayabilir, çok tarafın ortak ortamda çalıştığı projelerde API tabanlı bağlantı tercih edilir.
Bir model sorunu, konu olarak kapanana kadar yol alır
Tipik konu akışı
- TespitSorun görünümle kaydedilirKonu açılır, görünüm ve açıklama eklenir
- AtamaSorumlu belirlenirAtanan kişi ve bitiş tarihi girilir
- TartışmaTaraflar yorum yaparGerekirse yeni görünüm eklenir
- ÇözümModel düzeltilirKonu durumu güncellenir
- KapanışKontrol edilirÇözüm doğrulanınca konu kapatılır
Çakışma kontrolünden BCF'e
BCF'in en tanıdık kullanımı koordinasyon toplantısıdır. Birleştirilmiş modelde çakışma tespiti yapılır, bulunan çakışmalar konu olarak dışa aktarılır, ilgili disiplinlere atanır ve düzeltmeler modelde yapılır. Çakışma aracı ile modelleme yazılımı farklı olsa bile sorun BCF aracılığıyla aktarılabilir.
Bu akışın yararı izlenebilirliktir: hangi sorun kime atandı, ne zaman yorumlandı, hangi görünümle anlatıldı sorusunun yanıtı kayıtlı kalır. Format bütün kontrolü çözmez; sorunun gerçekten düzeltildiğini yine modeli açıp doğrulamak gerekir. Yazılımların BCF desteği de aynı ayrıntıda olmayabilir, bu yüzden ekipler ortak bir sürüm ve alan kullanımı konusunda anlaşmalıdır.
BIM programlarında yeri
BCF, BIM koordinasyonunun günlük aracıdır. Mindset'in BIM - Yapı Bilgi Modelleme Uzmanlığı Eğitimi BIM süreçlerini ve standartlarını, BIM ve Autodesk Revit Uzmanlaşma Eğitimi ise BIM koordinasyonu ve çakışma tespitini ele alır. Koordinasyon rolünde çalışacak ya da çalışan biri için sorun akışını BCF ile yürütmek, bu başlıkların pratik tamamlayıcısıdır.
İlgili Mindset programı
BIM ve Autodesk Revit Uzmanlaşma Eğitimi
Sık sorulan sorular
BCF dosyası modelin kendisini içerir mi?
Hayır. BCF, model sorununu anlatan konu, yorum ve görünüm bilgisini taşır; üst bilgi olarak hangi model dosyasıyla ilgili olduğunu belirtebilir ama modeli içermez. Alıcı, kendi yazılımında ilgili modeli açıp görünümle eşleştirir.
BCF yalnız IFC modelleriyle mi çalışır?
Format IFC bileşenlerine referans verebilecek biçimde tasarlanmıştır ve üst bilgi alanları IFC dosyalarına göre kurgulanmıştır. Bu yüzden en doğal kullanım IFC tabanlı iş akışlarıdır. Yazılımların başka model biçimleriyle desteği ise ürüne bağlıdır.
BCF-XML ile BCF-API arasındaki fark nedir?
BCF-XML dosya tabanlıdır: konular bir pakette dışa aktarılır, başka yazılıma içe aktarılır. BCF-API ise yazılımın bir sunucuyla doğrudan konuşmasını sağlar; konular ortak sunucuda tutulur ve güncellemeler anında paylaşılır.
BCF ile klasik çakışma raporu arasındaki fark nedir?
Çakışma raporu bulunan sorunların listesidir. BCF ise o sorunların atanabildiği, yorumlanabildiği, görünümle gösterilebildiği ve yaşam döngüsü boyunca izlenebildiği bir kayıt biçimidir. İkisi birlikte kullanılabilir: rapordaki çakışmalar BCF konusu olarak aktarılır.
BCF'te yorumu sonradan değiştirmek mümkün mü?
Yorumlar düzenlendiğinde değişiklik tarihi ve değiştiren kişi de kaydedilebilir. Görünümler ise değiştirilmez; yeni bir görüntü gerekiyorsa yeni görünüm eklenir. Bu, tartışmanın geçmişinin tutarlı kalmasına yardımcı olur.