Microsoft AZ-104 (Azure Administrator Associate): Sınav Kapsamı ve Hazırlık Yolu

AZ-104 nedir?

AZ-104, Microsoft Certified: Azure Administrator Associate sertifikasının sınav kodudur. Sertifikayı Microsoft verir ve orta (Intermediate) düzeyde, rol tabanlı bir sertifika olarak sınıflandırır. Ölçtüğü şey, bir kurumun Azure ortamını kurma, yönetme, güvenli hale getirme ve izleme becerisidir: sanal ağlar, depolama, hesaplama, kimlik, güvenlik ve yönetişim.

Temel düzeydeki AZ-900'den farkı nettir. AZ-900 bir hizmetin ne olduğunu tarif edebilmenizi beklerken AZ-104 o hizmeti doğru yapılandırabilmenizi, bir şablonu okuyup değiştirebilmenizi ve bir bağlantı sorununu giderebilmenizi bekler. Bu yüzden AZ-104 hazırlığı, okumadan çok portal, komut satırı ve şablonlarla uygulama yapmaya dayanır.

Azure yöneticisi kimdir, sertifika kime uygun?

Microsoft'un aday profiline göre Azure yöneticisi, kurumun bulut altyapısını hayata geçiren daha büyük bir ekibin parçasıdır ve ağ, güvenlik, veritabanı, uygulama geliştirme ve DevOps rolleriyle koordineli çalışır. Adayın işletim sistemleri, ağ, sunucular ve sanallaştırma konusunda bilgi sahibi olması; PowerShell, Azure CLI, Azure portalı, ARM şablonları ya da Bicep dosyaları ve Microsoft Entra ID ile deneyim kazanmış olması beklenir.

Bu tarif şu kişilere uyar: • Şirket içi sunucu ve ağ yönetiminden buluta geçen sistem yöneticileri • Azure aboneliklerini, kaynak gruplarını ve erişim yetkilerini günlük olarak yöneten bulut operasyon ekipleri • Altyapıyı kod olarak yönetmeye başlayan DevOps ve platform mühendisleri • Bulut mimarı rolüne ilerlemeden önce operasyonel tabanı belgelemek isteyenler

Sınavın beş beceri alanı

Microsoft'un çalışma kılavuzu sınavı beş alana böler. Ağırlık aralıkları, hangi konuya ne kadar zaman ayırmanız gerektiğinin iyi bir göstergesidir.

• Azure kimliklerini ve yönetişimi yönetme (yüzde 20-25): Microsoft Entra kullanıcı ve grupları, lisanslar, dış kullanıcılar, self servis parola sıfırlama, yerleşik roller ve farklı kapsamlarda rol ataması, Azure Policy, kaynak kilitleri, etiketler, abonelikler, yönetim grupları ve bütçe ile maliyet uyarıları.
• Depolamayı uygulama ve yönetme (yüzde 15-20): depolama güvenlik duvarı, paylaşılan erişim imzaları (SAS), erişim anahtarları, yedeklilik, nesne çoğaltma, şifreleme, Azure Files ve Blob Storage, depolama katmanları, geçici silme, sürümleme ve yaşam döngüsü kuralları.
• Azure hesaplama kaynaklarını dağıtma ve yönetme (yüzde 20-25): ARM şablonlarını ve Bicep dosyalarını okuma, değiştirme ve dağıtma; sanal makine oluşturma, taşıma, boyutlandırma ve disk yönetimi; ölçek kümeleri; Container Registry, Container Instances ve Container Apps; App Service planları, ölçekleme, TLS, özel alan adı ve dağıtım yuvaları.
• Sanal ağları uygulama ve yönetme (yüzde 15-20): sanal ağ ve alt ağlar, eşleme, genel IP adresleri, kullanıcı tanımlı yollar, ağ güvenlik grupları, Azure Bastion, hizmet ve özel uç noktalar, Azure DNS ve yük dengeleyiciler.
• Azure kaynaklarını izleme ve sürdürme (yüzde 10-15): Azure Monitor metrikleri, günlükleri ve uyarı kuralları, Network Watcher, Recovery Services ve Backup kasaları, yedekleme ilkeleri ve Site Recovery ile bölgeler arası yük devretme.

Sınav kuralları ve yenileme

Microsoft'un sertifika sayfasına göre sınav süresi 100 dakikadır; sınav gözetimlidir ve etkileşimli bileşenler içerebilir. Geçmek için 700 ya da üzeri puan gerekir. Sınav Türkçe sunulmuyor; İngilizce, Almanca, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca, Portekizce, Japonca, Korece ve Çince seçenekleri var. Sınav tercih ettiğiniz dilde değilse ek 30 dakika talep edebilirsiniz. İlk başarısızlıktan sonra tekrar için 24 saat beklemek gerekir.

Bu sertifika temel düzey sertifikalardan farklı olarak süresi dolan bir sertifikadır: Microsoft yenileme sıklığını 12 ay olarak belirtir. Yenileme, Microsoft Learn üzerinde yapılan ücretsiz, gözetimsiz ve açık kitap (open book) bir çevrim içi değerlendirmeyle olur. Değerlendirme, sertifikanın bitişinden önceki altı aylık uygunluk penceresinde istenildiği kadar denenebilir; geçildiğinde sertifika bitiş tarihinden itibaren bir yıl uzar. Sınav ücreti ülkeye göre değişir ve güncel tutar Microsoft Learn'de yayımlanır.

Bir yöneticinin gününden örnekler: sınav neden uygulama ister?

Sınavdaki alanlar, gerçek bir operasyon gününde karşılaşılan işlere yakından karşılık gelir. Örneğin bir ekip yeni bir proje için kaynak grubu ister: yönetici doğru abonelikte grubu açar, ekip grubuna yalnızca o kapsamda katkıda bulunan rolü atar, maliyet merkezini gösteren bir etiket uygular ve bütçe uyarısı tanımlar.

Aynı gün bir uygulama ekibi sanal makinesine erişemediğini bildirir. Yönetici ağ güvenlik grubundaki etkin kuralları inceler, Network Watcher ile bağlantıyı test eder ve sorunun bir kullanıcı tanımlı yoldan kaynaklandığını görür. Akşam ise yedekleme raporundaki başarısız bir işi Recovery Services kasasında inceler.

AZ-104 soruları bu tür senaryoları sorar: hangi ayar, hangi kapsam, hangi araç. Bu yüzden yalnızca okuyarak hazırlanan adaylar, özellikle ağ ve depolama erişimi sorularında zorlanır.

Hazırlık planı ve sık yapılan hatalar

Etkili bir hazırlık, çalışma kılavuzunu laboratuvar listesine çevirmekle başlar:

• Her alt başlık için bir uygulama yapın: bir SAS belirteci üretip süresini kısaltın, bir blob için yaşam döngüsü kuralı yazın, iki sanal ağı eşleyip arasındaki trafiği bir ağ güvenlik grubuyla kısıtlayın.
• Bir ARM şablonunu Bicep'e dönüştürüp küçük bir değişiklikle yeniden dağıtın; şablon okuma soruları bu alışkanlıkla kolaylaşır.
• Aynı işi hem portalda hem Azure CLI ya da PowerShell ile yapın.
• Microsoft Learn'deki ücretsiz deneme değerlendirmesini çözün ve yanlışları alanlara göre sınıflayın.

Sık görülen hatalar; rol ataması ile Azure Policy'yi karıştırmak, hizmet uç noktası ile özel uç nokta farkını ezberlemeye çalışmak, depolama yedeklilik seçeneklerini senaryoya bağlamadan öğrenmek ve izleme alanını düşük ağırlıklı diye atlamaktır. Kılavuzun güncellenme tarihini de kontrol edin; Microsoft beceri listesini periyodik olarak yeniler.

Mindset programlarında AZ-104 konuları

Mindset kataloğundaki Azure Administrator (AZ-104) Hazırlık programı, Azure aboneliklerini, ağları ve depolamayı günlük olarak yöneten ya da bu role geçmeye hazırlanan sistem yöneticilerine yöneliktir; sınavın alanlarını yönetişim, sanal makine, ağ ve yedekleme senaryoları üzerinden çalıştırır.

Azure'u sınav odağı olmadan, kaynak kurmaktan uygulama dağıtımına kadar daha geniş bir çerçevede uygulamalı öğrenmek isteyenler için Microsoft Azure Eğitimi programı uygundur. Sınav kaydı ve ücreti Microsoft'un resmî kanalları üzerinden yürür.