PgMP ile PMP Arasında Seçim: Projeyi Yönetmek ile Programı Yönetmek

Ortak zemin: aynı kurum, iki farklı düzey

PMP (Project Management Professional) ve PgMP (Program Management Professional), PMI (Project Management Institute) tarafından verilen iki sertifikadır. İkisi de deneyim şartı, sınav ve süreli yenileme düzeniyle çalışır; ikisi de aynı yenileme kuralına bağlıdır: belirli bir döngü içinde belirli sayıda profesyonel gelişim birimi (PDU) kazanmak. Ayrıldıkları yer, ölçtükleri yönetim düzeyidir.

PMI'ın PMP sayfası sertifikayı, projelerin insan, süreç ve iş önceliklerini yönetme becerisini belgeleyen ve öngörücü, hibrit ya da çevik her çalışma biçiminde proje liderliğini gösteren bir belge olarak anlatır. PgMP sayfası ise birden fazla projeyi koordineli biçimde yöneterek ileri düzey uzmanlık gösterildiğini, karmaşıklıkta yol alma ve stratejik hedeflere hizalanma deneyimini doğruladığını vurgular.

Bu fark, PMI'ın terim sözlüğündeki program tanımında da görülür: program, tek tek yönetildiğinde elde edilemeyecek faydaları sağlamak için koordineli yönetilen ilişkili projeler ve faaliyetlerdir. Proje yöneticisi bir çıktıyı teslim eder; program yöneticisi birçok çıktının birlikte bir faydaya dönüşmesini sağlar.

Ölçüt ölçüt iki sertifika

• Ölçüt: Ölçtüğü rol. PMP: tek bir projenin liderliği. / PgMP: birbirine bağlı projelerin, bağımlılıkların ve faydaların yönetimi.
• Ölçüt: Deneyim şartı. PMP: eğitim düzeyine göre değişen sürede proje yönetme deneyimi; eğitim düzeyi yükseldikçe istenen süre kısalır ve deneyim belirli bir yakın dönem içinde kazanılmış olmalıdır. / PgMP: şart setlerinden birinde hem proje yönetimi deneyimi (ya da geçerli bir PMP) hem de ayrıca program yönetimi deneyimi; tüm deneyim belirli bir dönem içinde kazanılmış olmalıdır.
• Ölçüt: Eğitim şartı. PMP: belirli saatte proje yönetimi eğitimi; geçerli bir CAPM de bu şartı karşılar. / PgMP: resmî sayfada ayrı bir eğitim saati şartı listelenmiyor.
• Ölçüt: Sınav. PMP: PgMP'den biraz daha fazla soru, aynı sınav süresi. / PgMP: biraz daha az soru, aynı sınav süresi.
• Ölçüt: Sınav içeriği. PMP: insan, süreç ve iş ortamı alanları; en büyük ağırlık süreç alanındadır. / PgMP: alanlar ve ağırlıklar PgMP sınav içerik taslağında yayımlanır.
• Ölçüt: Sınav dilleri. PMP: Türkçe dahil birçok dil. / PgMP: İngilizce ve Basitleştirilmiş Çince.
• Ölçüt: Temel kaynak. PMP: PMBOK Rehberi. / PgMP: sınav içerik taslağının önerdiği The Standard for Program Management'ın güncel baskısı (Fifth Edition).
• Ölçüt: Yenileme. İkisi de: aynı uzunluktaki yenileme döngüsünde aynı sayıda PDU.

Soru sayıları, süreler, deneyim ve eğitim süreleri ile alan ağırlıkları PMI'ın resmî sertifika sayfalarında ve sınav içerik taslaklarında yayımlanır; PMP sınavı da yakın zamanda güncellendiği için başvurudan önce güncel hal ilgili sınav içerik taslağından kontrol edilmelidir.

Proje ile program arasındaki fark işte nasıl görünür?

Sertifika seçimi, gündelik işin hangi düzeyde olduğuna bağlıdır. Şu işaretler, bugünkü rolünüzün hangi tarafa yakın olduğunu gösterir.

Rolünüz proje yönetimidir, eğer: • Başarınız tek bir çıktının zamanında, bütçede ve kapsamda teslim edilmesiyle ölçülüyorsa, • Ekip, takvim, risk ve paydaş kaydı tek bir projeye aitse, • Diğer projelerle ilişkiniz bilgi alışverişi düzeyindeyse.

Rolünüz program yönetimine yaklaşıyor, eğer: • Birden fazla proje yöneticisi size bağlıysa ya da sizinle koordine oluyorsa, • Projeler arasındaki bağımlılıkları, ortak kaynakları ve sıralamayı siz belirliyorsanız, • Başarınız tek tek teslimatlarla değil, onların birlikte yarattığı iş sonucuyla (yeni bir hizmetin devreye girmesi, bir dönüşümün tamamlanması) ölçülüyorsa, • Projeleri başlatma, durdurma ya da kapsamını değiştirme kararlarına katılıyorsanız.

PMI'ın PgMP sayfası adayı, birden fazla ilişkili projeyi yönetebilen, fonksiyonlar, kurumlar, bölgeler ya da kültürler arasında karmaşık faaliyetleri yürütebilen ve sonuçları kurum hedefleriyle hizalayan kişi olarak tarif eder. Bu tarif size uzak geliyorsa, PgMP için henüz erken olabilir.

Kariyer yolunda iki sertifikanın yeri

İki sertifika birbirinin alternatifi değil, çoğu kariyerde ardışık durak noktalarıdır. PgMP şart setlerinin her birinde proje yönetimi deneyimi yerine geçerli bir PMP kabul edilir; bu, PMI'ın iki sertifikayı aynı yolun iki basamağı gibi kurguladığını gösterir.

Tipik bir yol şöyle ilerler: kişi önce projelerde ekip üyesi ya da koordinatör olarak çalışır, ardından proje yönetme deneyimi biriktirir ve PMP'ye başvurur. Daha sonra birden fazla projeyi koordine eden, program ya da dönüşüm yönetimi rollerine geçer. Program deneyimi şart setindeki süreye ulaştığında PgMP gündeme gelir. Bu noktada PMP sahibi olmak, proje yönetimi deneyimini ayrıca belgeleme gereğini ortadan kaldırır; başvurunun ağırlığı program deneyiminin anlatımına kayar.

Yol herkes için aynı değildir. Doğrudan program ofisinde ya da büyük dönüşüm programlarında yetişen biri, proje yönetimi deneyimini belgeleyerek PMP almadan PgMP'ye başvurabilir. Ancak PgMP sınav dilleri sınırlı olduğu için, İngilizce sınav hazırlığını da planın parçası yapmak gerekir.

Hangisi kime uygun?

Karar için şu sorular yeterlidir: Bugünkü rolünüz hangi düzeyde? Program yönetimi deneyiminiz şart setindeki süreye ulaştı mı? Sınavı hangi dilde vermeye hazırsınız?

• Proje yönetiyorsunuz, program deneyiminiz yok ya da az: PMP. PgMP şart setlerinin hiçbirini program deneyimi olmadan karşılayamazsınız.
• Proje yönetiyorsunuz ve projeleriniz bir program içinde yer alıyor: önce PMP. Program deneyimi biriktikçe PgMP için başvuru dosyanız güçlenir.
• Birkaç yıldır birden fazla ilişkili projeyi yönetiyorsunuz, PMP'niz var: PgMP. Proje tarafı PMP ile karşılandığı için hazırlığınızı program deneyiminin belgelenmesine ve sınava ayırabilirsiniz.
• Program ya da dönüşüm yöneticisisiniz ama PMP'niz yok: PgMP doğrudan mümkündür; proje yönetimi deneyiminizi şart setine uygun biçimde belgelemeniz gerekir.

Sık yapılan hatalar

• PgMP'yi PMP'nin daha zor bir sürümü sanmak. PgMP aynı işi daha ileri düzeyde değil, farklı bir işi ölçer: bağımlılık, fayda ve yönetişim kararlarını.
• Büyük bir projeyi program deneyimi olarak yazmak. Tek bir projenin büyük olması onu program yapmaz; program, birlikte yönetildiğinde ek fayda sağlayan ilişkili projelerden oluşur.
• Deneyimin zaman penceresini atlamak. İki sertifika da deneyimin belirli bir yakın dönem içinde kazanılmış olmasını ister ve bu pencereler birbirinden farklıdır; eski projeler sayılmayabilir.
• Sınav dilini son ana bırakmak. PMP Türkçe verilebilirken PgMP için bu seçenek bulunmuyor; teknik İngilizce okuma hızı hazırlığın parçasıdır.
• Yenilemeyi unutmak. İki sertifika da her yenileme döngüsünde PDU ister; ikisine birden sahip olanların PDU planını PMI'ın sürdürme kurallarından kontrol etmesi gerekir.

Mindset programlarında nerede çalışılır?

Program yönetimine geçiş yapan proje yöneticileri için Program ve Portföy Yöneticiliği Sertifika Programı program tanımlama ve yol haritası, program yürütme ve bağımlılık yönetimi, faydalar yönetimi ve yönetişim konularını ayrı modüllerde işler; PgMP'nin ölçtüğü rol becerilerine doğrudan karşılık gelir. PMP'ye hazırlanan proje yöneticileri için PMP Sertifikasyon Hazırlık Programı sınav çerçevesini, domainleri ve soru tiplerini çalışır.