Looker mı Looker Studio mu? Kurumsal İş Zekası ile Self Servis Raporlamanın Farkı

Adları benzer, ürünleri farklı

Looker ve Looker Studio aynı ürünün iki sürümü değil, Google Cloud çatısı altındaki iki ayrı üründür. Looker, şirketin verisini tek bir anlam katmanı üzerinden keşfetmeye, paylaşmaya ve görselleştirmeye yarayan kurumsal bir iş zekası (BI) platformudur. Looker Studio ise eski adı Google Data Studio olan, sürükle bırak düzenleyiciyle rapor ve pano hazırlanan, ücretsiz bir raporlama aracıdır.

Ad karmaşasına bir halka daha eklendi: Google'ın güncel belgelerinde Looker Studio'nun yeniden Data Studio adıyla anıldığı belirtiliyor. Arama ve günlük kullanımda Looker Studio adı hâlâ yaygındır; iki ad da aynı ürünü işaret eder. Ücretli sürümü ise belgelerde Data Studio Pro olarak geçer.

Looker'ın merkezinde ne var: LookML ve yönetilen metrikler

Looker'ın ayırt edici yanı modelleme katmanıdır. Google, LookML'i "Looker'ın SQL verinizi ve kullanıcılarınıza sunmak istediğiniz seçenekleri tanımlama dili" olarak tanımlar. Veri modelleyici, tabloların nasıl birleşeceğini, ciro, aktif müşteri ya da brüt kâr gibi metriklerin nasıl hesaplanacağını LookML ile bir kez yazar. İş kullanıcısı SQL bilmeden Explore ekranında bu tanımlar üzerinden soru sorar, sonuçları Look ve dashboard olarak kaydeder.

Bu mimarinin birkaç sonucu vardır: • Veri veritabanında kalır; Looker sorguyu veritabanında çalıştırır ve veriyi kendi örneğine kopyalamaz. • Metrik tanımı tek yerde olduğu için farklı departmanlar aynı ciro rakamını görür. • LookML kod olduğundan sürüm kontrolüyle yönetilir, doğrulanır ve yeniden kullanılır. • Ayrıntılı veri erişim yetkileri, zamanlanmış gönderim ve uyarılar, API ve SDK'larla gömülü analitik desteklenir. • Looker Google Cloud'da yönetilen hizmet olarak, başka bir bulutta ya da şirketin kendi sunucularında barındırılabilir.

Looker Studio'nun güçlü olduğu alan

Looker Studio (Data Studio), Google hesabı olan herkesin kullanabildiği, veriyi özelleştirilebilir rapor ve panolara çeviren ücretsiz bir araçtır. Google'ın belgelerine göre çok sayıda veri kaynağına bağlanabilir, raporlar web sayfalarına gömülebilir, izleyiciler filtre ve tarih aralığı kontrolleriyle raporla etkileşime girebilir. Pazarlama ekipleri için Google Analytics, reklam platformları ve Google E-Tablolar verisini hızla bir panoya dökmek bu aracın en tipik kullanımıdır.

Araçta hesaplanmış alanlar ve harmanlama (blending) gibi işlevler vardır, ama bunlar her rapor ya da veri kaynağı içinde tanımlanır. Ortak, merkezi ve kod olarak yönetilen bir metrik katmanı yoktur. Data Studio Pro aboneliği ücretsiz sürümün tüm özelliklerine kurumsal yönetim ve ortak çalışma yetenekleri ile teknik destek ekler; ancak ürünü bir semantik modelleme platformuna dönüştürmez.

Ölçüt ölçüt Looker ve Looker Studio

Karar verirken bakılacak ölçütler:

• Ürün sınıfı: Looker / kurumsal BI platformu, veri modelleyiciler için geliştirme ortamı dahil. Looker Studio / self servis rapor ve pano aracı.
• Metrik tanımı: Looker / LookML ile merkezi, sürümlenen ve yeniden kullanılan tanımlar. Looker Studio / rapor ya da veri kaynağı düzeyinde hesaplanmış alanlar.
• Kullanıcı profili: Looker / modeli kuran veri ekibi ve modeli kullanan iş birimleri. Looker Studio / raporu kendisi hazırlayan analist ve pazarlamacı.
• Yetkilendirme: Looker / model, Explore ve veri düzeyinde tanımlanan ayrıntılı erişim izinleri. Looker Studio / rapor ve veri kaynağı paylaşımı, sahip ya da izleyici kimlik bilgileriyle erişim.
• Veri kaynakları: Looker / SQL veritabanlarına (BigQuery, Snowflake, PostgreSQL gibi) doğrudan bağlantı, sorgu veritabanında çalışır. Looker Studio / Google ürünleri, veritabanları, dosyalar ve iş ortağı bağlayıcılarıyla geniş kaynak yelpazesi.
• Gömme ve uygulama geliştirme: Looker / API, SDK ve gömülü analitikle kendi ürününüzün içinde veri deneyimi. Looker Studio / raporun web sayfasına gömülmesi.
• Maliyet: Looker / lisanslı kurumsal ürün. Looker Studio / temel kullanım ücretsiz, Pro sürümü ücretli. Güncel koşullar Google Cloud sayfalarında yayımlanır.

Hangi durumda hangisi?

Google'ın kendi karşılaştırması, Looker'ı kritik metrik tanımlarının yönetişimi, güçlü veri erişim izinleri, zamanlanmış paylaşım ve uyarılar, operasyonel analitik ve mevcut araçlara gömülü analitik için; Data Studio'yu ise self servis görselleştirme, esnek ve anlık raporlama, tek seferlik raporlar ve tek kaynaktan ya da önceden özetlenmiş veriden beslenen raporlar için önerir.

Pratikte bu şu anlama gelir: • Birden çok departmanın aynı metriklere farklı rakamlar raporladığı, "hangi ciro doğru" tartışmasının yaşandığı bir kurumda sorun görselleştirme değil, tanım yönetişimidir; Looker bu sorunu hedefler. • Ürününün içinde müşterilerine analitik ekranlar sunmak isteyen bir yazılım şirketi için gömülü analitik ve API ihtiyacı Looker'ı öne çıkarır. • Bir pazarlama ekibinin kampanya performansını haftalık izlemesi, bir satış yöneticisinin E-Tablolar'daki hedef takibini panoya çevirmesi gibi işlerde Looker Studio yeterli ve hızlıdır. • Veri ekibi olmayan küçük ve orta ölçekli şirketlerde Looker Studio doğal başlangıç noktasıdır, çünkü bir modelleme katmanını kuracak ve sürdürecek kişi yoktur.

Birlikte kullanım: Looker modeli üzerinde Looker Studio raporu

Bu ürünler birbirinin alternatifi olmak zorunda değildir. Looker bağlayıcısı, bir Looker Explore'unu Data Studio'da veri kaynağı olarak kullanmaya izin verir; her Looker veri kaynağı tek bir Explore'u temsil eder. Böylece metrik tanımları Looker'da yönetilirken iş kullanıcıları kendi raporlarını Looker Studio'nun tanıdık düzenleyicisinde hazırlayabilir ve herkes aynı tanımı kullanmış olur.

Kurulumda dikkat edilecek noktalar: • Looker yöneticisinin örneğin yönetim panelinde Data Studio BI bağlayıcısını etkinleştirmesi gerekir. • Veri kaynağını oluşturan kişinin ilgili modelde explore iznine sahip olması gerekir. • Looker veri kaynağı izleyicinin kimlik bilgileriyle çalışır; raporu görecek herkesin modelde veri erişim yetkisi olmalıdır, aksi halde rapor boş ya da hatalı görünür. • Özel ağ bağlantılı Looker (Google Cloud core) örneklerine bağlanma Data Studio Pro ve aynı ağ yapılandırmasını gerektirir.

Sık yapılan hatalar

En sık hata, ad benzerliği yüzünden Looker Studio'yu "Looker'ın ücretsiz sürümü" sanmaktır. Bu yanlış beklentiyle kurulan raporlama düzeninde, metrikler her raporda yeniden tanımlanır ve kısa sürede aynı göstergenin farklı panolarda farklı değerler gösterdiği bir yapı oluşur.

Diğer hatalar: • Looker'ı satın alıp modelleme katmanına yatırım yapmamak; LookML'i yazacak ve bakımını yapacak sahip yoksa platformun asıl değeri ortaya çıkmaz. • Looker Studio'da büyük ve ham tabloları doğrudan bağlamak; panolar yavaşlar, sorgu maliyeti artar. Özet tabloları veri ambarında hazırlamak daha sağlıklıdır. • Paylaşım ayarlarında sahip kimlik bilgilerini fark etmeden kullanmak; rapora erişen herkes, raporu oluşturan kişinin gördüğü veriyi görebilir. • Ürün seçimini görsel beğeniye göre yapmak; asıl ölçüt metrik yönetişimi, yetki ve ölçek ihtiyacıdır.

Mindset programlarında Looker Studio ve veri katmanı

Looker Studio ile Raporlama eğitimi, raporlarını Google ekosisteminde kurmak isteyen pazarlama, satış ve operasyon analistleri için tasarlanmıştır; veri kaynakları ve canlı bağlantı yönetimi, interaktif pano tasarımı ve filtre yönetimi, hesaplanan alanlar, paylaşım ve kurumsal dağıtım başlıklarını işler. Ekip içinde dağınık Excel raporlarını ortak panolara taşımak isteyen birimler için doğrudan uygulanabilir bir içeriktir.

Panoların arkasındaki veri katmanını Google Cloud üzerinde kurmak isteyen veri ekipleri için BigQuery ile Bulut Sorgulama eğitimi, BigQuery SQL ve maliyet yönetimi, bölümleme ve kümeleme ile görselleştirme araçlarıyla entegrasyon konularını ele alır; hem Looker hem Looker Studio için sorgu performansının temelini oluşturur.