Revit'te mevcut, yıkım ve yeni yapıyı fazlarla yönetmek

Revit'te faz (phase) neyi çözer?

Tadilat ve yenileme projelerinde plan aynı anda üç şey göstermek zorundadır: olduğu gibi kalacak yapı, yıkılacak yapı ve yeni yapılacak yapı. Bunları ayrı dosyalarda ya da elle boyanmış çizgilerle göstermek hem hataya açık hem de zordur. Revit'te faz mekanizması bu ayrımı model içinde tutar: her eleman hangi evrede yapıldığını ve gerekiyorsa hangi evrede yıkıldığını bilir, her görünüm de hangi evrenin bakış açısıyla çizildiğini bilir.

Sonuç tek bir model, çok sayıda görünümdür. Aynı duvar, mevcut durum planında düz çizgiyle, yıkım planında kesikli çizgiyle, yeni durum planında hiç görünmeyebilir. Çizimi elle değiştirmezsiniz; görünümün evresi ve faz süzgeci (phase filter) belirler.

Faz yönetimi bu yüzden daha çok bir düzen işidir: hangi evreleri tanımlayacağınız, elemanları hangi evrede doğduğunu doğru işaretleme disiplini ve görünümlere doğru süzgeci atamanız belirleyicidir. Yanlış kurulan faz, tüm planların yanlış göstermesine yol açar.

Dört durum: yeni, mevcut, yıkılan, geçici

Autodesk yardımına göre bir elemanın bir görünümdeki durumu, görünümün evresi ile elemanın iki özelliğinin birlikte okunmasından çıkar. Görünümde Phase ve Phase Filter özellikleri vardır; elemanda Phase Created ve Phase Demolished özellikleri bulunur. Phase Created, eleman yerleştirildiği görünümün evresiyle başlar. Phase Demolished ise varsayılan olarak None'dır; bir elemanı yıktığınızda, yıktığınız görünümün evresine ayarlanır. Değeri özelliklerden de elle verebilirsiniz.

Yardım sayfası dört durumu şöyle tanımlar. • Yeni (New): Phase Created görünümün evresiyle aynıdır. • Mevcut (Existing): Phase Created, görünümün evresinden önceki bir evredir. • Yıkılan (Demolished): Phase Created önceki bir evredir ve Phase Demolished görünümün evresiyle aynıdır. • Geçici (Temporary): Phase Created ve Phase Demolished ikisi de görünümün evresiyle aynıdır, yani eleman o evrede yapılıp yıkılmıştır.

Bir görünümü kopyalayıp farklı bir evreye atarsanız, aynı eleman birinde yeni, ötekinde yıkılmış olarak görünebilir. Bu, tek model ile birden fazla yorum çıkarmanın temelidir.

Fazları kurmak: evre, görünüm ve süzgeç

Evreleri Manage sekmesindeki Phasing panelinden açılan Phases penceresinde tanımlarsınız. Burada projenin kronolojik evreleri yer alır; tadilat işlerinde genellikle mevcut durum ve yeni yapı iki ana evredir, bazı projelerde ek ara evreler gerekir. Evre adlarını işin gerçek aşamalarına göre verin ve araya yeni evre ekleyecekseniz bunu proje başında planlayın; elemanların evre ilişkisi bu sıraya göre okunur.

Her görünüme iki ayar yapılır. Phase özelliği görünümün hangi evrenin bakış açısından çizildiğini, Phase Filter özelliği ise elemanların durumlarına göre nasıl görüneceğini belirler. Faz süzgeci, Phases penceresindeki Phase Filters sekmesinde oluşturulur. Autodesk yardımına göre her durum (yeni, mevcut, yıkılan, geçici) için üç seçenek vardır: By Category (nesne stilleri neyse o), Overridden (grafik geçersiz kılmalardan gelen görünüm) ya da Not Displayed (gizli).

Tipik kurulum şudur: mevcut durum planında yeni elemanlar gizlenir, yıkım planında yıkılanlar kesikli ya da renkli gösterilir, yeni durum planında yıkılanlar gizlenir. Autodesk yardımının örneği de yıkılan duvarın mavi kesikli, mevcut elemanın düz siyah çizgiyle gösterilmesidir; renkleri ofis standardınıza göre belirleyin.

Adım adım: bir tadilat projesinde faz akışı

Mevcut bir binanın bir bölümü yıkılıp yenisi yapılacaksa akış şöyle işler. • Önce mevcut yapının modelini mevcut evrede kurun. Elemanlar bu evrede yerleştirildiğinden Phase Created değeri mevcut evre olur. • Yeni yapı evresindeki bir görünüme geçin. Yıkılacak duvarları Demolish aracıyla ya da elemanın Phase Demolished özelliğini yeni evreye ayarlayarak işaretleyin. • Yeni duvarları yeni evredeki görünümde çizin; Phase Created bu evre olur. • Mevcut durum, yıkım ve yeni durum için üç görünüm kurun; her birine uygun evre ve süzgeci atayın. • Sonuçta paftalara yerleştirilecek görünümleri adlandırın ve çizelge ile kesitlerin de doğru evreyi gösterdiğini kontrol edin.

Çizelgelerin de doğru evreyi gösterdiğini kontrol edin; yıkım ve yeni yapı metrajı için kendi sürümünüzde çizelgenin evre ayarlarına bakın.

Sık yapılan hatalar

• Evre ile görünüm evresini karıştırmak. Elemanın evresi onun yaşam öyküsünü, görünümün evresi bakış noktasını tanımlar; ikisi ayrı ayarlanır.
• Yıkılmış elemanı silmek. Yıkımı silme ile gösterirseniz mevcut durum planında eleman hiç görünmez; yıkım aracını ya da Phase Demolished özelliğini kullanın.
• Yeni elemanı mevcut evrede çizmek. Phase Created yanlış kalır, eleman mevcut durumda da görünür.
• Faz süzgecini her görünüme aynı atamak. Mevcut durum planına yeni durum süzgeci atarsanız yeni elemanlar da görünür.
• Barındıran eleman ile içindeki elemanın evrelerinin uyuşmaması. Duvar ile içine yerleşen kapının evre değerleri farklıysa Autodesk yardımının dolgu (infill) elemanı dediği durum doğar; bu elemanların görünümü ayrıca kontrol edilmelidir.
• Çok fazla evre açmak. Sade başlayın; yalnızca gerçekten ayrı gösterilecek aşamalar için evre ekleyin.

İyi uygulama: faz kurulumunu proje şablonuna koyun, görünüm adlandırmasını "mevcut durum", "yıkım", "yeni durum" gibi sabit bir düzende tutun. Karma kullanımlı projelerde alanın etaplara bölünmesi ayrı bir planlama konusudur; Revit'teki faz o planlamayı çizime taşıyan bir araçtır, yerine geçmez.

Bu beceriyi Mindset programlarında nerede çalışırsınız?

BIM ve Autodesk Revit Uzmanlaşma Eğitimi'nin Revit ile Dokümantasyon ve Veri Yönetimi modülü, paftalara hazır görünümleri ve çizelgeleri kurmayı işler; faz da bu dokümantasyon sürecinin bir parçasıdır. Tadilat ve restorasyon projelerinde çalışan mimar, mühendis ve teknikerler için uygundur.