- Parametre neden gerekir?
- Parametreyi oluşturmak: iki yol
- Dosya yolu ve sunucu adını parametreye bağlamak
- Filtre ve dönüşüm adımlarında parametre kullanmak
- Önerilen değerler ve liste parametreleri
- Parametreden özel fonksiyon üretmek
- Sık yapılan hatalar
- Bu beceriyi Mindset programlarında nerede çalışırsınız?
- Sık sorulan sorular
Power Query Parametreleri: Dosya Yolu, Sunucu ve Filtre Değerlerini Dinamik Yapmak
Parametre, sorgularınızın içine gömülü sabit değerleri tek bir yerden yönetilen adlandırılmış değerlere çevirir. Dosya yolu, sunucu adı ya da filtre sınırı değiştiğinde yalnız parametreyi güncellersiniz.
Bir bakışta
- Parametre, yeniden kullanılabilir bir değerdir. Birçok sorgu aynı parametreye bakar; değeri bir kez değiştirmek hepsini günceller.
- İki yoldan oluşturulur. Mevcut bir sabit sorguyu parametreye çevirebilir ya da Manage Parameters penceresinden yenisini ekleyebilirsiniz.
- Veri türünü her zaman belirleyin. Doğru tür, sonraki adımlarda filtre ve fonksiyonların beklendiği gibi çalışmasını sağlar.
- En yaygın kullanım veri kaynağıdır. Dosya yolu ve sunucu adı parametreye bağlanınca test ve üretim arasında geçiş kolaylaşır.
- Parametre filtre adımına da girer. Filtre penceresinde değer yerine parametre seçilebilir.
Parametre neden gerekir?
Bir rapor genellikle bir kişinin bilgisayarındaki dosya yoluyla, test sunucusuna bağlanarak yazılır. Üretim zamanı geldiğinde yol ve sunucu adı değişir. Bu değerler sorgunun içine gömülüyse, her sorguyu tek tek açıp düzeltmeniz gerekir; biri atlanırsa rapor eski kaynaktan okumaya devam eder.
Parametre bu sorunu çözer. Değer bir kez tanımlanır, sorgular ona ad ile bakar. Aynı mantık tarih filtresi sınırı, ülke kodu ya da bir eşik değer için de geçerlidir. Parametre; dönüşüm adımlarının argümanlarını ve özel fonksiyonların girdilerini dinamik hale getirmek için kullanılır.
Her sabit değer parametre olmayı hak etmez. Yalnızca birden çok yerde geçen ya da ortama göre değişen değerleri parametreye çevirin.
Parametre değeri sorgudan veriye kadar akar
- ParametreTek yerde tutulan geçerli değer.
- Sorgu adımıKaynak ya da filtre adımı parametreye bakar.
- Yüklenen tabloDeğer değişince çıktı da değişir.
Parametreyi oluşturmak: iki yol
Power Query düzenleyicisinin Home sekmesindeki Manage Parameters menüsünden parametreleri yönetirsiniz. İki yol vardır.
Birinci yol, mevcut bir sorguyu parametreye çevirmektir. Değeri tarih, metin ya da sayı gibi yapılandırılmamış bir sabit olan sorguya sağ tıklayıp Convert to Parameter seçersiniz. Tersi de mümkündür: parametreye sağ tıklayıp Convert To Query ile sorguya dönüştürebilirsiniz.
İkinci yol, Manage Parameters menüsünden New Parameter seçmek ya da pencerede New düğmesine basıp formu doldurmaktır. Formda şu alanlar bulunur:
- Name: parametreyi tanıyacağınız ad
- Description: değeri girecek kişiye anlam taşıyan açıklama
- Required: değerin girilmesinin zorunlu olup olmadığı
- Type: veri türü; her zaman belirlenmesi önerilir
- Suggested Values: herhangi bir değer, değer listesi ya da liste sorgusu
- Current Value: parametrede saklanan geçerli değer
Parametreleri sonradan Manage Parameters penceresinden değiştirebilirsiniz.
Dosya yolu ve sunucu adını parametreye bağlamak
Önce kaynak değerleri için birer metin parametresi oluşturun: biri dosya yolu, diğeri sunucu adı ve veritabanı adı için. Ardından bağlandığınız sorgunun Source adımını formül çubuğunda açın ve sabit metni parametre adıyla değiştirin. Bir dosya kaynağında şöyle görünür:
Source = File.Contents(DosyaYolu)
SQL Server kaynağında ise sunucu ve veritabanı adı iki ayrı parametre olabilir:
Source = Sql.Database(SunucuAdi, VeriTabani)
Bu iki fonksiyonun ilk argümanları metindir; parametrenizin türünü metin seçerseniz doğrudan uyar. Ortamlar arası geçişte yalnız parametre değerini değiştirirsiniz. Dosya yolunu bir klasörün tamamı için de kullanıyorsanız, aynı parametre tüm ilgili sorgularda tek kaynak olur.
Kimlik bilgileri parametreyle değişmez; yeni bir sunucuya geçtiğinizde Power BI ya da Excel ilk bağlantıda kimlik doğrulama isteyebilir.
Sabit değer yerine parametre bakım yükünü azaltır
Filtre ve dönüşüm adımlarında parametre kullanmak
Dönüşüm adımlarında parametre kullanmak için önce düzenleyicinin View sekmesindeki Parameters grubunda Always allow seçeneğini açın. Sonra bir sütun filtresi uygulayın; örneğin tarih sütununda “sonra” filtresini seçin. Filter Rows penceresinde, değer kutusunun yanındaki veri türü düğmesinden Parameter seçeneğini seçin ve ilgili parametreyi gösterin.
OK dediğinizde tablo parametrenin geçerli değeriyle süzülür. Parametrenin değerini sonradan değiştirdiğinizde sorgu anında güncellenir. Rapor için başlangıç tarihini ya da en düşük tutar eşiğini bu şekilde dışarı açabilirsiniz.
Dikkat: parametrenin türü, sütunun türüyle uyumlu olmalıdır. Tarih sütununu metin parametresiyle süzmeye çalışırsanız hata alır ya da beklenmeyen sonuç görürsünüz.
Önerilen değerler ve liste parametreleri
Suggested Values üç seçenek sunar. Herhangi bir değer seçeneği, geçerli değeri elle girmenizi sağlar. Değer listesi seçeneği, seçilebilecek değerleri bir tabloya yazdırır ve bu durumda bir varsayılan değer alanı da açılır; geçerli değer ise açılır listeden seçilir. Liste sorgusu seçeneği ise önerilen değerleri bir liste çıktılı sorgudan alır.
Önerilen değerler yalnız öneridir; listede olmayan bir değeri elle yazmaya yine de izin verilir. Bu yüzden listeyi bir doğrulama aracı gibi görmeyin.
Power Query Online'a özgü olarak çok değerli, yani liste türünde parametreler de vardır. Bu parametre bir değer kümesi tutar ve sütun filtresinde “In” ya da “Not in” seçenekleriyle kullanılabilir; “In” yalnız listedeki değerleri tutar, “Not in” ise tam tersini yapar. Masaüstü sürümünde aynı sonucu, sabit değerlerden oluşan bir liste sorgusunu parametreye çevirerek elde edebilirsiniz.
Parametreden özel fonksiyon üretmek
Bir sorgu parametre kullanıyorsa, sorguya sağ tıklayıp Create Function ile özel fonksiyon üretebilirsiniz. Pencere, sorgunuzun başvurduğu parametreleri fonksiyonun girdileri olarak listeler. Fonksiyon oluşunca sorgu bölmesinde yeni bir grup görürsünüz: parametreler, kaynak sorgu ve fonksiyonun kendisi.
Fonksiyonu denemek için parametre kutusuna bir değer yazıp Invoke düğmesine basın; Invoked Function adlı yeni bir sorgu oluşur ve girdiğiniz değerle süzülmüş sonucu gösterir.
Bu özellik, aynı dönüşümü farklı girdilerle tekrarlamanız gerektiğinde işe yarar: farklı müşteri kodları için aynı sorguyu çalıştırmak ya da klasördeki her dosya için aynı temizliği uygulamak gibi.
Sık yapılan hatalar
En yaygın hata, parametrenin türünü belirlememektir. Tür “Any” kalırsa filtre adımları tarihi metin olarak karşılaştırabilir. Türü baştan tarih, sayı ya da metin olarak ayarlayın.
İkinci hata, her sabiti parametreye çevirmektir. Parametre listesi şişince hangisinin ne işe yaradığı anlaşılmaz hale gelir. Adlandırmayı açık tutun ve açıklama alanını doldurun.
Üçüncü hata, Source adımındaki değeri parametreyle değiştirmeyi unutmaktır; parametre oluşur ama kimse ona bakmaz. Dördüncü hata, yeni bir sunucuya geçtiğinizde kimlik doğrulamanın ayrıca yapılması gerektiğini fark etmemektir. Son olarak, değer listesinin geçerli değeri kısıtladığını sanmayın; yalnız önerir.
DAX tarafındaki senaryo parametreleri Power Query parametrelerinden ayrı bir konudur; onlar için What-If parametresi rehberine bakın.
Bu beceriyi Mindset programlarında nerede çalışırsınız?
Power BI programında veri yığını entegrasyonu ve veri analizi ile işleme teknikleri, parametreli sorguların gerçek raporlarda nasıl kurulacağını gösterir. Excel tarafında ise veri bağlantıları ve dış veri aktarma konusu, aynı Power Query mantığını elektronik tablo ortamında işler; kaynak dosyası sık değişen kişiler için doğrudan işe yarar.
Parametreli sorgu kurmak, rapor devrettiğiniz kişinin işini de kolaylaştırır; çünkü değiştirilecek tek yer bellidir ve belgelenmiştir.
İlgili Mindset programı
Uygulamalı Power BI ile Veri Analitiği ve Görselleştirme Sertifika Programı
Sık sorulan sorular
Manage Parameters penceresine nereden ulaşırım?
Power Query düzenleyicisinin Home sekmesinde Manage Parameters menüsü vardır. Oradan yeni parametre ekleyebilir, var olanları düzenleyebilir ve pencereyi açabilirsiniz.
Parametre ile sorgu arasındaki fark nedir?
Parametre tek bir değer tutar ve elle ya da listeden değiştirilir. Sorgu ise veri kaynağından ya da dönüşümlerden çıkan bir tablo, liste ya da değer üretir. Değeri sabit olan bir sorgu parametreye çevrilebilir.
Filtre penceresinde parametre seçeneğini göremiyorum, ne yapmalıyım?
View sekmesindeki Parameters grubunda Always allow seçeneğini açın. Ardından filtre penceresinde değer kutusunun yanındaki veri türü düğmesinden Parameter seçeneğine ulaşırsınız.
Parametre değeri değişince rapor kendiliğinden güncellenir mi?
Düzenleyicide değeri değiştirdiğinizde sorgu önizlemesi anında yenilenir. Rapora yansıması için değişiklikleri uygulamanız ve veriyi yenilemeniz gerekir.
Liste parametresi her yerde var mı?
Çok değerli liste parametreleri Power Query Online'a özgüdür. Masaüstünde sabit değerli bir liste sorgusu yazıp onu parametreye çevirerek benzer sonucu elde edersiniz.