Python'da Listeler: Ekleme, Silme, Sıralama ve Dilimleme

Liste oluşturma ve öğelere erişme

Liste, öğeleri köşeli parantez içinde virgülle ayırarak yazılır. Liste sıralıdır ve oluşturulduktan sonra öğeleri değiştirilebilir. İçine farklı türde değerler koyabilirsiniz.

meyveler = ['elma', 'armut', 'kiraz'] bos_liste = []

ilk = meyveler[indeks]

İndeksler sıfırdan başlar; yani ilk öğenin indeksi sıfırdır. Negatif indeks listeyi sondan sayar: sondaki öğeye eksi birle ulaşılır. Aralığın dışında bir indeks verirseniz IndexError alırsınız.

Bir öğeyi değiştirmek için indekse atama yapmanız yeterlidir. len ile uzunluğa, in ile bir değerin listede olup olmadığına bakarsınız:

meyveler[indeks] = 'şeftali' uzunluk = len(meyveler) var_mi = 'elma' in meyveler

Listeyi bir döngüyle gezerken öğeler sırayla alınır. Gezdiğiniz listeyi aynı anda değiştirmek beklenmedik sonuç verir; gerekiyorsa listenin kopyası üzerinde gezin.

Eleman ekleme: append, extend, insert

Python belgelerinde liste metotları şöyle tanımlanır. append(x) öğeyi listenin sonuna ekler. extend(iterable) bir yinelenebilir nesnedeki tüm öğeleri sona ekler. insert(i, x) öğeyi i konumunun önüne yerleştirir; başa eklemek için konum olarak sıfır verilir.

meyveler.append('muz') meyveler.extend(['üzüm', 'incir']) meyveler.insert(konum, 'ayva')

append ile extend arasındaki fark en çok karıştırılan noktadır. Bir listeyi append ile eklerseniz o liste tek bir öğe olarak içeri girer ve iç içe liste oluşur. extend ise onun öğelerini tek tek ekler.

meyveler.append(['kayısı', 'vişne']) # iç içe liste meyveler.extend(['kayısı', 'vişne']) # ayrı ayrı öğeler

İki listeyi birleştirip yeni bir liste oluşturmak istiyorsanız toplama işleci kullanılır: yeni = liste_bir + liste_iki. Bu orijinal listeleri değiştirmez.

Eleman silme: remove, pop, clear ve del

Silmenin birkaç yolu vardır ve ne istediğinize göre seçilir.

• remove(x): değeri x olan ilk öğeyi siler. Böyle bir öğe yoksa ValueError verir.
• pop(i): i konumundaki öğeyi siler ve geri döndürür. Konum verilmezse sondaki öğeyi alır. Liste boşsa ya da konum aralık dışındaysa IndexError verir.
• clear(): listedeki tüm öğeleri siler.
• del liste[konum]: belirtilen konumdaki öğeyi ya da bir dilimi siler; değer döndürmez.

meyveler.remove('armut') son_meyve = meyveler.pop() ilk_meyve = meyveler.pop(konum) del meyveler[konum] meyveler.clear()

Ayrım şöyledir: değeri biliyorsanız remove, konumu biliyorsanız pop ya da del, silinen öğeye ihtiyacınız varsa pop kullanın. remove yalnızca ilk eşleşmeyi siler; aynı değer birkaç kez geçiyorsa hepsini silmek için bir döngü ya da yeni bir liste kurmak gerekir. Bir listeden koşula uyan öğeleri çıkarmak için gezerken silmek yerine liste üreteciyle yeni liste oluşturmak daha güvenlidir.

Sıralama: sort, sorted ve reverse

sort(), listeyi yerinde sıralar. key ve reverse parametreleri alır: key her öğeden sıralama değerini çıkaran fonksiyon, reverse ise sırayı ters çevirmek içindir. reverse() metodu da listeyi yerinde tersine çevirir.

sayilar.sort() sayilar.sort(reverse=True) adlar.sort(key=len) yeni_liste = sorted(sayilar)

Python belgeleri, insert, remove, sort ve reverse gibi listeyi değiştiren metotların None döndürdüğünü ve bunun değiştirilebilir veri tiplerindeki genel bir tasarım ilkesi olduğunu belirtir. Bu nedenle sonucu bir değişkene atamak, değişkeni None yapar.

Orijinal listeyi korumanız gerekiyorsa sorted kullanın; sorted yeni bir liste döndürür. Listede hem metin hem sayı karışık duruyorsa Python bunları karşılaştıramaz ve hata verir; önce türleri eşitleyin.

Dilimleme ve kopyalama

Dilimleme, listenin bir bölümünü yeni bir liste olarak alır. Yazımı liste[baslangic:bitis] biçimindedir; başlangıç dahil, bitiş hariçtir. Başlangıç ya da bitiş yazılmazsa sırasıyla baştan ve sona kadar alınır; üçüncü bir değerle adım da verilebilir.

bastan = meyveler[:bitis] sondan = meyveler[baslangic:] aralik = meyveler[baslangic:bitis] atlayarak = meyveler[::adim]

Dilimleme orijinali değiştirmez, yeni bir liste verir. Python belgeleri copy() metodunun a[:] ile eşdeğer olduğunu belirtir; ikisi de listenin sığ kopyasını üretir. Sığ kopya, listenin kendisini kopyalar ama içindeki nesneleri paylaşır; öğeler de liste gibi değiştirilebilir nesneler ise iki listede aynı nesneler görünür.

yedek = meyveler.copy()

Yalnızca yedek = meyveler yazmak kopya oluşturmaz; iki ad aynı listeyi gösterir ve birinde yaptığınız değişiklik diğerinde de görünür.

Diğer yararlı metotlar ve sık hatalar

index(x), x değerinin ilk görüldüğü konumu verir; değer yoksa ValueError verir. count(x), x değerinin listede kaç kez geçtiğini söyler. sum, min ve max gibi yerleşik işlevler sayı listelerinde sık kullanılır.

Listeler iç içe de olabilir; liste öğeleri başka listeler olduğunda tablo benzeri veri tutarsınız ve satır[sutun] biçiminde erişirsiniz. Sayı listelerinde sum toplamı, min ve max en küçük ve en büyük değeri verir. Sık yapılan hatalar şunlardır:

• append ile extend'i karıştırmak: iç içe liste oluşur.
• sort sonucunu atamak: değişken None olur.
• Listeyi gezerken silmek: bazı öğeler atlanır.
• Kopyalamak için eşittir kullanmak: iki ad aynı listeyi gösterir.
• Aralık dışı indeks vermek: IndexError alınır.
• Boş listeye pop uygulamak: IndexError alınır.
• Listeyi sözlük ya da demet yerine kullanmak: sabit bir kayıt için demet, anahtarla erişim için sözlük daha uygundur.

Bu beceriyi Mindset programlarında nerede çalışırsınız

Python ile Programlama Eğitimi, Veri Yapıları modülünde listeleri, ardından döngüleri ve fonksiyonları işler. Excel dışında veri düzenlemeye başlayan analistler ve yeni geliştiriciler için liste, Python'da veriyi tutmanın en temel yoludur; sözlük ve liste üreteci gibi konulara geçmeden önce burada sağlam temel gerekir.