Tıklanabilir sunum kurmak: köprü, eylem düğmesi ve menü yapısı

Doğrusal sunum ile etkileşimli sunum farkı

Klasik sunum baştan sona tek bir sırayla ilerler. Etkileşimli sunumda ise sunucu ya da izleyici, o anki ihtiyaca göre farklı bölümlere atlayabilir. Bu yapı, dinleyicinin ilgisine göre içeriğin sırasını değiştirmek isteyen eğitmenler, satış sunumu yapanlar, ürün tanıtımı yürüten ekipler ve ekranı kendi başına gezilecek bir kiosk gibi kullanmak isteyenler için uygundur.

Etkileşimin temeli, bir nesnenin (metin, şekil, resim) tıklandığında başka bir slayta, başka bir sunuma, bir web adresine ya da bir dosyaya götürmesidir. Bunun ana araçları köprü (bağlantı) ve eylem düğmesidir. Yapının ne kadar karmaşık olacağına, sunumu kimin ve nerede kullanacağına göre karar verin. Sunumu yalnızca siz yönetecekseniz basit bir ana menü yeterlidir; kendi kendine gezilecek bir sunumda her slaytta geri dönüş yolu bulunmalıdır.

Adım adım: slayta köprü eklemek

Bir slayta bağlantı vermenin yolu, Microsoft'un destek belgelerinde de anlatıldığı gibi şöyledir: bağlantıyı vermek istediğiniz metni, şekli ya da resmi seçin, şerit üzerindeki ekleme sekmesinden bağlantı seçeneğini açın, bağlantı türü olarak sunumun içindeki bir yeri seçin ve hedef slaytı listeden işaretleyin. Metinde görünen ifadeyi gerektiğinde değiştirebilir, kullanıcı fareyle üzerine geldiğinde çıkan açıklamayı (ekran ipucu) yazabilirsiniz.

Uygulama sırası şöyle önerilir: • Önce sunum akışını kâğıt üzerinde çizin: hangi slayt ana merkez, hangileri alt bölüm? • Merkez slayta büyük, belirgin düğme benzeri şekiller koyun (bölüm adı yazılı). • Her şekli ilgili bölümün ilk slaytına bağlayın. • Her bölümün son slaytına merkeze dönen bir bağlantı ekleyin. • Sunuyu slayt gösterisi modunda açıp her bağlantıyı tek tek deneyin.

Bağlantılar yalnızca slayt gösterisi modunda çalışır; düzenleme ekranında tıklamak bağlantıyı çalıştırmaz. Bu nedenle denemeyi mutlaka gösteri modunda yapın.

Eylem düğmeleri ve gezinme kontrolleri

Şekiller listesinin alt bölümünde hazır eylem düğmeleri bulunur: ileri, geri, ana sayfa, başlangıç, bitiş gibi oklar ve simgeler. Birini slayta çizdiğinizde eylem ayarları penceresi açılır ve düğmenin tıklandığında ne yapacağı seçilir. Burada sonraki slayt, önceki slayt, ilk slayt, son slayt, en son görüntülenen slayt ya da belirli bir slayt gibi hedefler bulunur. Başka bir PowerPoint sunumuna ya da bir dosyaya bağlantı da mümkündür.

Düğmeleri her slaytta tekrar çizmek yerine slayt ana sayfasına koyabilirsiniz; böylece tüm slaytlarda aynı konumda görünür ve sonradan değiştirmek tek yerden yapılır. Eylem düğmeleri hazır geldiği için görünümleri varsayılan olarak eski tarzdır; şekil dolgusu, kenarlık ve yazı tipini sunumun temasına uyumlu hale getirmeniz iyi olur. Basit bir ev ikonu ya da ok şekli üzerine verilen bağlantı da aynı işi daha şık yapar.

Menü, hub ve akış kalıpları

Etkileşimli sunumda tekrar eden birkaç yapı vardır: • Ana menü (hub): Merkez slaytta konu başlıkları, her biri bir bölüme gider; bölüm sonunda "menüye dön" bağlantısı vardır. Eğitimlerde dinleyici sorusuna göre hangi konuya geçileceğini seçmek için kullanışlıdır. • Sekmeli görünüm: Tüm slaytlarda üstte ya da yanda sabit bir sekme şeridi bulunur ve her sekme ilgili bölüme götürür. Şeridi slayt ana sayfasına koymak tüm sunumda tutarlılık sağlar. • Dallanan senaryo: Slayt "Şu durumda evet, şu durumda hayır" sorusunu sorar ve farklı yollara ayrılır. Eğitim simülasyonları ve karar ağaçları için uygundur. • Gizli ek slaytlar: Soru-cevap bölümünde gerekebilecek ayrıntıları gizli slaytlara koyup bağlantıyla açmak, ana akışı kısa tutar. Gizli slaytlar normal akışta atlanır ama bağlantıyla ulaşılır.

PowerPoint'in sürüme göre sunduğu yakınlaştırma özelliği de bölümlere atlamak için kullanılabilir; ancak özelliğin adı ve bulunduğu menü sürümden sürüme farklılaşabilir. Kullanacağınız sürümde bu özelliğin olup olmadığını önceden kontrol edin.

Paylaşırken dikkat edilecekler

Sunuyu başkasıyla paylaşırken bağlantıların hangi kapsamda çalıştığını bilmek gerekir. Sunum içi slayt bağlantıları, dosya tek parça olduğu sürece sorunsuzdur. Başka bir sunuma ya da yerel bir dosyaya verilen bağlantılar ise dosyanın yolu değişince kopar; mümkünse hedef dosyaları aynı klasörde tutun ve paylaşırken birlikte gönderin ya da bağlantıyı bulutta saklanan bir adrese verin.

PDF olarak dışa aktarırsanız slayt içi bağlantılar çoğu zaman çalışmaya devam eder, ancak animasyon ve eylem düğmelerinin davranışı farklılaşabilir. Aktarma sonrasında dosyayı açıp bağlantıları tek tek deneyin. Etkileşimli yapı yalnızca slayt gösterisinde bütünüyle çalışır; bu yüzden sunumu gönderirken "slayt gösterisi modunda açın" diye kısa bir not düşmek işe yarar.

Yönetici ya da müşteriye sunacaksanız, bağlantının yanlış bir slayta gitmesi riskine karşı sunum öncesinde tam bir prova yapın. Etkileşimli sunumun en sık görülen hatası, bir bağlantının yerinde kalıp hedef slaydın silinmesi veya sırasının değiştirilmesidir.

Sık yapılan hatalar

En sık yapılan hata, her slayda çok sayıda bağlantı koyup sunumu karmaşık bir yapıya çevirmektir. Dinleyici hangi yoldan gittiğini izleyemez ve sunucu da kaybolur. Kural olarak bir slaytta birkaç seçenek yeterlidir; fazlası için alt düzey bir menü kurun.

Diğer tipik hatalar: • Geri dönüş bağlantısı koymamak: sunucu bir bölümde sıkışır, tek çözüm gösteriyi kapatıp yeniden başlatmaktır. • Bağlantı veren nesnenin metin renginin bağlantı rengine dönüşmesi: köprü verilen metin tema bağlantı rengini alır; okunabilirliği bozuyorsa metni değil, üzerindeki şekli bağlantıya çevirin. • Düğmeleri gösteri modunda denemeden paylaşmak. • Hedef slaydın adını açık bırakmak: slaytlara anlamlı başlık verin ki bağlantı listesinde hedefi seçmek kolay olsun. • Fare imlecinin görünmediği bir projeksiyon ortamında tıklanabilir yapı kurmak: sunumu dokunmatik ekran ya da fare olmadan yöneteceksiniz, klavye ile ilerlemeyi de planlayın.

Mindset programlarında bu beceri

PowerPoint ile Etkili Sunum Tasarımı eğitiminin modül başlıkları arasında "Slayt Yapısı ve Akış Tasarımı" ile "Animasyon, Geçiş ve Multimedya" bulunur. Etkileşimli sunum, bu konuların kesiştiği yerdedir: akış tasarımını bilmeden bağlantı yapmak karışıklık yaratır, multimedya bilgisi olmadan da hazır kontrolleri tutarlı hale getirmek zorlaşır.

Eğitim, kurum içi eğitim materyali hazırlayan İK ve öğrenme ekipleri, ürün sunumu yapan satış ekipleri ve danışmanlar için uygundur. Kurumsal ekiplerde ortak bir menü ve düğme şablonu hazırlamak, her çalışanın sıfırdan tasarım yapmasının önüne geçer.